‘Tess’ van Roman Polanski kreeg wereldpremière in Antwerpen

Belgische filmaffiche van ‘Tess’ (1979)

 

Op het filmfestival in Cannes worden er niet alleen nieuwe films getoond. Een nevensectie die steeds meer aan belang wint, is de sectie ‘Cannes Classics’ waar gerestaureerde meesterwerken aan pers en publiek worden voorgesteld.

Zo is het dit jaar zeker uitkijken naar ‘Once upon a time in America’, het maffia-epos van Sergio Leone ui 1984. Niemand minder dan Martin Scorsese zette zijn schouders onder de restauratie. De versie die dit jaar te Cannes te zien is, benadert de film die Leone steeds in gedachten had, maar nooit in de zalen kreeg. Hopelijk komt deze ‘director’s cut’ ook naar België. Bij de oorspronkelijke release werd de film hier (en elders in Europa) in twee delen uitgebracht met een tussenpauze van een vijftal weken.

Nog in de ‘Cannes Classics’ van dit jaar is er ‘Tess’ van Roman Polanski. Een film die in wereldpremière ging op donderdag 25 oktober 1979 in Ciné Rex te Antwerpen.

 

AUB nr. 739 (26 oktober 1979)

 

Polanski zelf was hierbij niet aanwezig (omwille van zedenfeiten met een minderjarig, Amerikaans meisje in 1977 was er een internationaal aanhoudingsbevel tegen hem uitgevaardigd, enkel in Frankrijk kon hij als Frans staatsburger vrij leven en werken) en volgens zijn memoires (‘Roman’, in 1984 in Nederlandse vertaling verschenen bij Loeb) is hij van die Antwerpse première niet echt op de hoogte.

Zo lezen we op pagina 362 van zijn memoires dat Tess-producer Claude Berri een mondelinge overeenkomst had met de Duitse distributiemaatschappij Neue Konstantin Film om de wereldpremière te laten plaatsvinden op 31 oktober in Duitsland. Twee bladzijden verder vertelt Polanski dat die Duitse première ‘rampzalig’ was. ‘Omdat de Duitse recensenten hun kritieken niet met die van buitenlandse collega’s konden vergelijken, besloten ze ‘Tess’ en masse af te kammen. Het was net alsof ze het idee hadden dat het feit dat de film in Duitsland voor het eerst werd uitgebracht, moest betekenen dat er iets mee aan de hand was.’

In ‘Roman’ is Polanski ook heel openhartig over zijn hoofdrolspeelster Nastassia Kinski. Hij ontmoet haar voor het eerst wanneer hij in het najaar van 1976 in München voor de Staatsopera van Beieren de opera ‘Rigoletto’ regisseert. Kinski is dan 15 jaar en volgens Polanski had ze ‘het uiterlijk dat je nodig hebt om op het witte doek een succes te worden’. Verder schrijft hij: ‘Tijdens de drie maanden die ik in München verbleef, gingen we meerdere malen met elkaar naar bed. Die avond waarop we elkaar hadden leren kennen, had ik haar een paar jaar ouder geschat dan haar vriendin, die zeventien bleek te zijn.’ Enkele maanden later heeft de 44-jarige Polanski in Los Angeles een fotosessie voor Vogue met de 13-jarige Samantha Gailey. Achteraf neemt hij haar mee naar het verlaten huis van Jack Nicholson. Na een paar glazen champagne, een slaapmiddel en wat dollen in de jacuzzi verkracht hij haar. Hij ontvlucht Amerika voor het tot een veroordeling komt.

 

‘Tess’ op de cover van ‘Film en Televisie’ (nr. 270, november 1979)

 

Hoe Georges Heylen erin slaagde om ‘Tess’ in wereldpremière te vertonen in zijn Rex en dan nog wel in aanwezigheid van Nastassia Kinski kan wellicht enkel beantwoord worden door zijn medewerkers van toen. Als er iemand meeleest, reageer gerust via ‘een reactie plaatsen’ of via mail: antwerpen.kinemastad@hotmail.be. Uit de memoires van Polanski leren we dat ‘Tess’ een heel moeilijke film was om gefinancierd te krijgen. Wellicht heeft Excelsior Films in een vroeg stadium van de productie besloten om de Belgische distributierechten van ‘Tess’ aan te kopen. In ruil zal producer Berri waarschijnlijk de belofte hebben gedaan om de film voor het eerst voor te stellen in Antwerpen.

Het bezoek van Nastassia Kinski aan Antwerpen bestond ondermeer uit een ontvangst door provinciegouverneur Kinsbergen en een lunch met journalisten en medewerkers van Excelsior Films en het Rex-concern. Foto’s of andere documenten hierover heb ik echter niet teruggevonden. Kinski bracht op de cover van de AUB van 28 december 1979 wel een toast uit op het nieuwe jaar. De foto werd waarschijnlijk genomen in de Sir Anthony Van Dijck.

 

AUB nr. 748 (28 december 1979)

 

‘Tess’ kon in Antwerpen op heel wat belangstelling rekenen. De film kwam in normale roulatie in Ciné Rex de dag na de wereldpremière, 26 oktober, en bleef 8 weken op het programma van ‘Antwerpens Prachtkinema’. Nadien verhuisde de film voor een tiental weken naar Ciné Quellin om vervolgens nog een week op het programma van Ciné Vendôme te prijken.
In april 1981 kreeg ‘Tess’ nog een herkansing in Rex Club. Aanleiding was de bekroning met 3 (technische) Oscars. Eerder al had de film 3 Césars gekregen (waaronder ‘beste film’ en ‘beste regisseur’) en twee Golden Globes (‘best foreign film’ en ‘new star of the year’ voor Nastassia Kinski). Bij die herkansing bleef de film maar één week op de affiche.

Kinski kreeg met ‘Tess’ heel wat persbelangstelling. Pauline Kael van ‘The New Yorker’ vergeleek haar (net zoals vele andere critici) met Ingrid Bergman (‘She has a spooky resemblance to the young Ingrid Bergman, and her mouth forms words in a similar foreign way’). Alhoewel ze nadien nog werkte met een aantal topregisseurs (Francis Coppola, Paul Schrader, Wim Wenders …) is de grote internationale doorbraak er nooit echt gekomen.

Ondertussen is haar dochter Sonja ook voorzichtig aan een filmcarrière begonnen. Wie weet komen we haar nog wel eens tegen op één of ander filmevenement in Antwerpen.

Om af te sluiten een foto van Roman Polanski en Nastassia Kinski op de rode loper te Cannes bij de voorstelling van ‘Tess’ op 21 mei 2012.

 

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: